Vaak wordt autisme op twee manieren bekeken. Aan de ene kant is er het beeld van autisme in combinatie met een verstandelijke beperking, waarbij de verwachtingen al snel laag liggen. Aan de andere kant is er het idee van autisme samen met een hoge intelligentie; de "professor" die zich wel redt in de wereld.

 

Dit zijn twee hardnekkige aannames die in de praktijk vaak leiden tot zowel overschatting als onderschatting.

Mensen worden als het ware in één van deze hokjes geplaatst: hoog of laag functionerend, intelligent of beperkt. En wie daar niet duidelijk in past? Die zal wel "licht" autisme hebben, of misschien wordt zelfs gedacht dat er niets aan de hand is.

 

Maar autisme is veel breder en  vaak veel complexer dan een simpele indeling in hoog of laag functioneren. Het kan iemands leven diepgaand beïnvloeden, los van intelligentie. Soms lijkt iemand minder intelligent, terwijl in werkelijkheid de manier waarop diegene de wereld ervaart en verwerkt - vanuit een autistisch perspectief-het beeld bepaalt.

 

Iemand kan zeer intelligent zijn, maar toch moeite hebben om te begrijpen hoe bepaalde dingen werken. Niet door een gebrek aan intelligentie, maar omdat het brein informatie op een andere manier verwerkt dan de norm.

Ook iemand die non-verbaal is, of zich moeilijk kan uiten, kan diepe inzichten hebben over zichzelf en anderen-inzichten die we misschien niet direct kunnen zien of begrijpen. Tegelijkertijd kan iemand die uitblinkt in het onderwijs en enorm leergierig is, juist weinig zelfinzicht hebben.

Toch behandelen we mensen vaak op basis van wat we denken te zien. Daardoor onderschatten we de één en overschatten we de ander.

Wat als we die verwachtingen meer zouden loslaten? Wat als we ruimte maken om iemand echt als individu te zien-zonder direct te oordelen of in te delen?

 

Door mensen uit te dagen wanneer het veilig voelt, en juist te geven wanneer de druk te hoog wordt, kunnen we beter aansluiten bij wie iemand werkelijk is. 

Misschien is het tijd om minder te denken in groepen en niveaus, en meer te kijken naar de unieke persoon die voor ons staat.